Kennisbank
Alles wat je wilt weten over re-integratie
Onze kennisbank helpt werkgevers en werknemers om beter grip te krijgen op het re-integratieproces. Je vindt er achtergrondartikelen, herkenbare praktijkverhalen en antwoorden op veelgestelde vragen. Van wetgeving tot ervaring, van eerste stap tot vervolg, alle informatie is overzichtelijk gebundeld en helder uitgelegd. Zo kun je met meer vertrouwen beslissingen nemen of je volgende stap bepalen.
Artikelen
Re-integratie voor werknemers: 3 praktische tips
Wet verbetering poortwachter: wat moet je doen als werknemer?
Werk aan veiligheid én vitaliteit met Vitaal Vakmens
Wet verbetering poortwachter: wat moet je doen als werkgever?
Ik ben ziek… wat nu?
Re-integratie bij of na kanker: uitdagingen en aandachtspunten
Veelgestelde vragen
Ben ik verplicht mee te werken aan re-integratie?
Ja, je bent verplicht om mee te werken aan je re-integratie. Dit is vastgelegd in de Wet verbetering poortwachter.
Stel je voor: je bent langdurig ziek en de bedrijfsarts adviseert om geleidelijk weer te beginnen met een paar uur per dag aangepast werk. Je werkgever regelt dit. Dan ben je verplicht om dit te proberen, zolang het past bij je belastbaarheid.
De wet schrijft voor dat zowel werkgever als werknemer zich moeten inspannen voor re-integratie. Werk je niet mee zonder geldige reden, dan kan dit gevolgen hebben, zoals het stopzetten van je loon. Goede communicatie met je werkgever en bedrijfsarts is daarom belangrijk.
Mag mijn werkgever mij dwingen ander werk te doen?
Je werkgever mag je niet zomaar dwingen om ander werk te doen tijdens je re-integratie. Wel moet je passend werk accepteren als dit door de bedrijfsarts of arbeidsdeskundige wordt geadviseerd en binnen je mogelijkheden ligt.
Stel je voor: je kunt je oude werk tijdelijk niet uitvoeren door een blessure. Je werkgever stelt voor dat je administratieve taken gaat doen. Als de bedrijfsarts dit passend vindt en het sluit aan bij je mogelijkheden, dan moet je dit werk aannemen.
Tijdens re-integratie is je werkgever verplicht om passend werk aan te bieden. Jij hebt de plicht om hieraan mee te werken. Passend werk betekent dat het aansluit bij wat je lichamelijk en geestelijk aankunt. Je hoeft geen werk te accepteren dat niet past bij jouw belastbaarheid, maar je kunt ook niet zomaar weigeren.
Tijdens re-integratie is je werkgever verplicht om passend werk aan te bieden. Jij hebt de plicht om hieraan mee te werken. Passend werk is werk dat je qua belastbaarheid aankunt en dat past bij je kennis en vaardigheden. Je hoeft geen werk te accepteren dat niet past bij jouw belastbaarheid, maar je kunt ook niet zomaar weigeren.
Wie betaalt een re-integratietraject?
De kosten van een re-integratietraject worden meestal betaald door de werkgever.
Stel je voor: je werkgever schakelt een re-integratiebureau in om jou te begeleiden. De factuur gaat niet naar jou, maar naar je werkgever.
Volgens de wet is de werkgever verantwoordelijk voor de re-integratie van zieke werknemers. Dat betekent dat je werkgever de kosten draagt van bijvoorbeeld begeleiding door een re-integratiebureau, scholing of aanpassingen op de werkvloer. Alleen in uitzonderlijke situaties (zoals vrijwillige trajecten naast het verplichte proces) kan het zijn dat je zelf een deel betaalt.
Wat als ik tijdens re-integratie weer ziek word?
Word je tijdens je re-integratie opnieuw ziek, dan meld je dit direct bij je werkgever. Daarna bekijkt de bedrijfsarts of en hoe je re-integratie tijdelijk wordt aangepast of gepauzeerd.
Stel je voor: je bent bezig met aangepast werk, maar je klachten verergeren. Je meldt je ziek bij je werkgever. De bedrijfsarts beoordeelt de situatie en adviseert of je (tijdelijk) minder of ander werk moet doen, of even moet stoppen met re-integratie.
Tijdens een re-integratietraject blijft je werkgever verantwoordelijk voor begeleiding en verzuimbegeleiding. Bij een terugval wordt samen met jou bekeken wat haalbaar is. Soms betekent dit dat je tijdelijk stopt, soms dat je lichtere taken krijgt of dat bijvoorbeeld je uren worden aangepast. De afspraken worden vastgelegd in het plan van aanpak, dat kan worden aangepast als de situatie verandert.
Met wie krijg je te maken bij ziekte & werk: wie doet wat?
Tijdens ziekte en re-integratie zijn verschillende partijen betrokken, ieder met een eigen rol: de werkgever, werknemer, bedrijfsarts, arbeidsdeskundige en soms een re-integratiebureau of het UWV.
Stel je voor: je meldt je ziek. De werkgever bespreekt de afspraken met je, de bedrijfsarts beoordeelt je belastbaarheid en de arbeidsdeskundige onderzoekt of terugkeer in je eigen of ander werk haalbaar is. Als dat niet lukt, kan een re-integratiebureau of het UWV betrokken worden.
Wie doet wat?
- Werkgever: verantwoordelijk voor loondoorbetaling en begeleiding
- Werknemer: verplicht mee te werken aan herstel en re-integratie
- Bedrijfsarts: beoordeelt medische belastbaarheid en adviseert
- Arbeidsdeskundige: brengt werkmogelijkheden in kaart en adviseert over passend werk
- Re-integratiebureau: ondersteunt bij terugkeer naar (ander) werk, vaak in spoor 2
- UWV: toetst na 2 jaar ziekte of werkgever en werknemer voldoende hebben gedaan
Wat doet een arbeidsdeskundige?
Een arbeidsdeskundige onderzoekt wat een werknemer ondanks zijn beperkingen nog kan en adviseert werkgever en werknemer over passend werk en vervolgstappen in re-integratie.
Stel je voor: je hebt door langdurige rugklachten moeite met tillen. De arbeidsdeskundige onderzoekt of je (gedeeltelijk) je oude werk kunt doen, of dat er ander passend werk binnen of buiten het bedrijf mogelijk is.
De arbeidsdeskundige maakt inzichtelijk wat haalbaar is in werk. Hij brengt de belastbaarheid van de werknemer, de mogelijkheden binnen het bedrijf en de wettelijke verplichtingen van werkgever en werknemer in kaart. Het advies helpt om samen keuzes te maken in het re-integratietraject, bijvoorbeeld of re-integratie in het 1e of 2e spoor nodig is.
Wat is de rol van het UWV?
Het UWV toetst of werkgever en werknemer zich voldoende hebben ingezet voor re-integratie. Ook beslist het UWV na 2 jaar ziekte over een eventuele WIA-uitkering.
Stel je voor: je bent bijna 2 jaar ziek. Het UWV bekijkt het re-integratiedossier van jou en je werkgever. Als beiden voldoende inspanningen hebben geleverd, beslist het UWV of je recht hebt op een WIA-uitkering.
Het UWV speelt vooral een rol aan het einde van de loondoorbetalingsperiode. Zij beoordelen of de inspanningen van werkgever en werknemer volgens de Wet verbetering poortwachter voldoende zijn geweest. Als dit niet zo is, kan het UWV een loonsanctie opleggen. Daarnaast beoordeelt het UWV aanvragen voor WIA-uitkeringen en biedt zij in sommige gevallen re-integratieondersteuning.
Wat valt onder re-integratieactiviteiten 2e spoor?
Re-integratieactiviteiten zijn alle acties die gericht zijn op terugkeer naar werk: aangepast werk, scholing, begeleiding of het zoeken naar ander passend werk.
Stel je voor: je kunt je oude werk niet meer doen. Je start met aangepast werk in je eigen bedrijf, volgt een training om nieuwe vaardigheden te leren en krijgt begeleiding van een re-integratiebureau bij het zoeken naar ander werk. Dit zijn allemaal re-integratieactiviteiten.
Onder re-integratieactiviteiten vallen bijvoorbeeld:
- (Gedeeltelijk) hervatten van aangepast werk
- Scholing of omscholing voor ander werk
- Loopbaanadvies en sollicitatiebegeleiding
- Begeleiding door een re-integratiebureau
- Het aanpassen van de werkplek of taken
Deze activiteiten moeten passen bij de belastbaarheid van de werknemer en bijdragen aan duurzame werkhervatting, in het eigen bedrijf (1e spoor) of bij een andere werkgever (2e spoor).
Hoe gaan wij om met je privacy?
Wij gaan zorgvuldig en vertrouwelijk om met je gegevens. Alleen gegevens die nodig zijn voor je re-integratie worden verwerkt, altijd volgens de privacywet (AVG).
Stel je voor: je neemt deel aan een re-integratietraject. Je persoonlijke gegevens en afspraken worden vastgelegd in ons beveiligde systeem. Alleen jij en de betrokken professionals hebben hier toegang toe.
Privacy staat bij ons voorop. Wij werken met veilige systemen zoals Re-base, Blik op Werk en AddVue, die voldoen aan de eisen van de AVG. Alleen noodzakelijke gegevens worden opgeslagen en uitsluitend gedeeld met partijen die betrokken zijn bij jouw re-integratie. Jij hebt altijd recht op inzage en kunt vragen om correctie of verwijdering van gegevens.
Lees onze volledig privacy verklaring hier.
Wat als je niet tevreden bent over onze dienstverlening?
Ben je niet tevreden, laat het ons weten. We gaan samen in gesprek om een oplossing te vinden.
Stel je voor: je vindt dat de begeleiding tijdens je re-integratietraject niet aansluit bij je situatie. Je neemt contact met ons op, zodat we kunnen bespreken wat er beter kan en hoe we je wel de juiste ondersteuning bieden.
Wij vinden het belangrijk dat onze dienstverlening aansluit bij jouw behoeften en verwachtingen. Daarom moedigen we je aan om feedback te geven als je niet tevreden bent. Dit geldt zowel voor werknemers als werkgevers. We bespreken samen de situatie, zoeken een passende oplossing en leren hiervan om onze dienstverlening te verbeteren.
Wat als je werknemer niet meewerkt aan de re-integratie (bewust of onbewust)?
Een werknemer is wettelijk verplicht om mee te werken aan re-integratie. Doet hij dat niet, dan kan dit gevolgen hebben, zoals het stopzetten van het loon.
Stel je voor: een werknemer meldt zich ziek maar weigert herhaaldelijk om passend werk te proberen, terwijl de bedrijfsarts aangeeft dat het wel mogelijk is. De werkgever mag dan het loon tijdelijk stopzetten totdat de werknemer weer meewerkt.
De Wet verbetering poortwachter verplicht werknemers om zich in te zetten voor terugkeer naar werk. Weigert iemand zonder goede reden, dan mag de werkgever maatregelen nemen, zoals loonopschorting of loonstop. Soms is er echter sprake van onduidelijkheid of onvermogen in plaats van onwil. Goede communicatie en het inschakelen van een arbeidsdeskundige of casemanager kan dan helpen om de situatie te verbeteren. Laat je juridisch informeren over de te nemen stappen.
Wat als jij en je werkgever/bedrijfsarts/casemanager samen niet op 1 lijn liggen?
Kom je er samen niet uit, dan is het belangrijk om het gesprek aan te gaan en je zorgen kenbaar te maken. Blijft het probleem bestaan, dan kun je een second opinion aanvragen of het UWV inschakelen.
Stel je voor: de bedrijfsarts vindt dat je weer (deels) kunt werken, maar jij ervaart nog veel klachten. Je bespreekt dit eerst met de bedrijfsarts en je werkgever. Blijft het verschil van mening bestaan, dan kun je een second opinion aanvragen bij een andere bedrijfsarts.
Tijdens re-integratie is samenwerking cruciaal. Verschillen van inzicht kunnen ontstaan over belastbaarheid, passend werk of de voortgang. De eerste stap is open overleg. Als dat niet helpt, kan een second opinion door een andere bedrijfsarts duidelijkheid geven. In sommige gevallen kan ook het UWV een deskundigenoordeel geven. Dit helpt om weer gezamenlijk verder te komen.
Uitkeringen: Welke soorten zijn er, hoe vraag je ze aan en wat houden ze in?
Na langdurige ziekte kun je bij het UWV verschillende uitkeringen aanvragen, zoals de WIA (WGA of IVA). Welke uitkering je krijgt, hangt af van je arbeidsongeschiktheid en je mogelijkheden om te werken.
Stel je voor: je bent 2 jaar ziek en hebt nog gedeeltelijke arbeidsmogelijkheden. Het UWV beoordeelt dat je deels kunt werken. Je krijgt dan een WGA-uitkering, aangevuld met het loon dat je nog verdient.
De belangrijkste uitkeringen bij langdurige ziekte zijn:
- WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten): voor wie nog (gedeeltelijk) kan werken of tijdelijk volledig arbeidsongeschikt is
- IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten): voor wie volledig én duurzaam arbeidsongeschikt is
- ZW (Ziektewet): voor wie ziek is en (tijdelijk) geen werkgever heeft
- WW (Werkloosheidswet): wanneer je meer dan 65% arbeidsgeschikt bent
De aanvraag verloopt via het UWV. Zij beoordelen je arbeidsongeschiktheid met een medische en arbeidsdeskundige keuring. Je mate van arbeidsongeschiktheid wordt berekend aan de hand van het verschil tussen het salaris bij je huidige werkgever en het salaris dat je volgens het UWV in de huidige situatie nog zou kunnen verdienen. Het is belangrijk om alle gevraagde documenten en je re-integratiedossier aan te leveren.
Voor persoonlijk advies over jouw situatie kan je altijd terecht bij je re-integratiespecialist.
Wat gebeurt er als je na 2 jaar nog ziek bent?
Ben je na 2 jaar nog ziek, dan stopt meestal de loondoorbetaling door je werkgever. Het UWV beoordeelt dan of je recht hebt op een WIA-uitkering. Wanneer het UWV nog geen beoordeling heeft kunnen doen voor het verstrijken van de 104 weken, heb je mogelijk recht op een voorschot van het UWV.
Stel je voor: je bent al 2 jaar ziek en kunt je oude werk niet meer doen. Je werkgever hoeft je loon niet langer door te betalen. Het UWV beoordeelt vervolgens of je recht hebt op een WIA-uitkering (gedeeltelijk of volledig).
Na 104 weken ziekte eindigt in principe de loondoorbetalingsplicht van de werkgever. Het UWV bekijkt via een WIA-keuring of je (gedeeltelijk) arbeidsongeschikt bent. Afhankelijk van je situatie kom je in aanmerking voor een WW-, WGA- of IVA-uitkering. Alleen als je werkgever onvoldoende re-integratie-inspanningen heeft geleverd, kan het UWV de periode voor de werkgever verlengen met een loonsanctie.
Wat houdt 3e spoor begeleiding in?
3e spoor begeleiding betekent ondersteuning bij het vinden van werk buiten de eigen werkgever, nadat de loondoorbetalingsplicht van 2 jaar is afgelopen en je werkgever eigen risicodrager is voor de WIA-uitkering.
Stel je voor: je hebt na 2 jaar ziekte geen passende functie gevonden bij je werkgever of elders en ontvangt een WIA-uitkering. Met 3e spoor begeleiding helpt een re-integratiebureau je alsnog bij het vinden van werk bij een andere werkgever.
3e spoor begeleiding is bedoeld voor werknemers die na 2 jaar ziekte nog geen ander werk hebben gevonden en waarbij de werkgever zelf verantwoordelijk is voor de re-integratie in plaats van het UWV. Een gespecialiseerd bureau ondersteunt bij sollicitaties, loopbaanoriëntatie en het vinden van duurzaam, passend werk buiten de organisatie. Het doel is te voorkomen dat iemand langdurig werkloos of zonder inkomen blijft.
Hoe zorg je dat je als werknemer duurzaam inzetbaar wordt en blijft?
Wat helpt om duurzaam inzetbaar te worden en blijven is door te investeren in jezelf (je gezondheid, ontwikkeling en werk-privébalans). Daarnaast is het belangrijk om in gesprek te blijven met je werkgever over je belastbaarheid en ambities.
Stel je voor: je merkt dat je werk fysiek zwaar wordt. Je bespreekt dit tijdig met je leidinggevende en volgt een training om je vaardigheden te verbreden. Hierdoor kun je (deels) andere taken oppakken en blijf je inzetbaar.
Duurzame inzetbaarheid gaat over gezond, gemotiveerd en productief blijven werken, nu én in de toekomst. Belangrijke stappen zijn:
- aandacht voor je fysieke en mentale gezondheid
- blijven leren en ontwikkelen als je daar behoefte aan hebt
- tijdig signaleren van knelpunten en dit bespreekbaar maken
- balans houden tussen werk en privé
Door zelf actief regie te nemen én samen te werken met je werkgever, vergroot je je inzetbaarheid op de lange termijn.
Wat kan je als werkgever doen om uitval in werk te voorkomen?
Als werkgever kan je uitval helpen voorkomen door een gezonde werkcultuur te stimuleren, tijdig signalen van overbelasting op te pikken en preventieve maatregelen in te zetten.
Stel je voor: Een medewerker meldt regelmatig rugklachten. Je biedt een werkplekonderzoek aan en laat zijn werkplek ergonomisch inrichten. Zo kan hij beter werken en voorkom je langdurig verzuim.
Voorkomen is beter dan genezen. Werkgevers kunnen uitval beperken door:
- actief in gesprek te blijven met werknemers
- klachten en werkdruk vroegtijdig te signaleren
- preventief arbeidsdeskundig onderzoek of duurzame inzetbaarheidstrajecten in te zetten
- scholing en coaching aan te bieden
- te investeren in een gezonde werk-privébalans en ondersteunende werkcultuur
Door een preventieve aanpak voelen werknemers zich gesteund en blijven ze langer gezond én productief.
Wat kan je als werkgever doen tijdens ziekte in het eerste ziektejaar?
In het eerste ziektejaar moet je als werkgever zorgen voor goede begeleiding, loondoorbetaling en een Plan van aanpak samen met de werknemer.
Stel je voor: een medewerker valt uit door psychische klachten. Je schakelt de bedrijfsarts in, bespreekt de mogelijkheden en stelt samen een Plan van aanpak op. Zo weet iedereen welke stappen er worden gezet richting herstel en werkhervatting.
De Wet verbetering poortwachter schrijft duidelijke stappen voor in het eerste ziektejaar:
- ziekmelding bij bedrijfsarts en UWV
- probleemanalyse laten maken door de bedrijfsarts (uiterlijk in week 6)
- samen met de werknemer een Plan van aanpak opstellen en bijhouden
- regelmatig evalueren van de voortgang
- zo mogelijk passend werk aanbieden
Actieve begeleiding in dit eerste jaar vergroot de kans op succesvolle terugkeer.
Wat zijn de wettelijke rechten en plichten van een werknemer bij verzuim?
Een werknemer in verzuim is verplicht om mee te werken aan zijn of haar re-integratie, waaronder het volgen van redelijke voorschriften van de werkgever/arbodienst en het accepteren van passende arbeid. Tegelijkertijd heeft de werknemer recht op begeleiding, loon tijdens ziekte (onder voorwaarden) en bescherming van zijn of haar privacy.
Stel je voor: je meldt je ziek en de bedrijfsarts adviseert om na een paar weken met aangepast werk te starten. Jij bent verplicht om dit op te pakken, zolang het binnen je mogelijkheden ligt. Tegelijk heb je recht op loon en op ondersteuning bij terugkeer.
Volgens de Wet verbetering Poortwachter moet de werknemer actief meewerken: ziekmelden, afspraken nakomen en passend werk accepteren. Het recht van de werknemer is dat de werkgever zorgt voor loonbetaling, begeleiding en het aanbieden van passend werk. Bij onvoldoende medewerking kan het loon worden stopgezet.
Wat zijn de wettelijke rechten en plichten van een werkgever bij ziekteverzuim van een werknemer?
Een werkgever moet het loon doorbetalen bij ziekte en zorgen voor passende re-integratie inspanningen. Daarbij stelt de werkgever samen met de werknemer een Plan van aanpak op volgens de Wet verbetering Poortwachter en bied de werknemer passende arbeid aan.
Stel je voor: een werknemer meldt zich ziek met langdurige klachten. De werkgever schakelt de bedrijfsarts in, maakt samen met de medewerker een plan van aanpak en biedt passend werk aan zodra dat mogelijk is.
De Wet verbetering Poortwachter legt werkgevers verplichtingen op:
- loondoorbetaling (meestal het eerste ziektejaar 100% en het tweede ziektejaar 70%)
- inschakelen van een bedrijfsarts
- opstellen en bijhouden van het plan van aanpak
- samen met de werknemer actief zoeken naar passend werk of dit uitbesteden aan bijvoorbeeld een re-integratiebureau
Daarnaast heeft de werkgever het recht om medewerking van de werknemer te eisen en mag de werkgever bij onvoldoende medewerking sancties opleggen, zoals loonopschorting of -stopzetting, mits zorgvuldig gemotiveerd.
Hoe lang is een werkgever verantwoordelijk voor een zieke werknemer?
Een werkgever is in principe twee jaar verantwoordelijk voor loondoorbetaling en re-integratie bij ziekte. Wanneer er sprake is van een tijdelijk dienstverband kan dit korter zijn, het UWV zal dan mogelijk de re-integratie overnemen.
Stel je voor: je meldt je langdurig ziek. Je werkgever betaalt twee jaar lang (in het eerste jaar meestal 100%, in het tweede jaar meestal 70%) je loon door en begeleidt je bij re-integratie. Na die periode beoordeelt het UWV of je recht hebt op een WIA-uitkering.
De verantwoordelijkheid van de werkgever duurt 104 weken. In die periode moet hij loon doorbetalen en actief inzetten op re-integratie. Na twee jaar volgt een WIA-keuring door het UWV. Alleen bij ernstige tekortkomingen in de re-integratie kan het UWV de periode voor de werkgever verlengen met een loonsanctie.
Kan een werkgever je verplichten om contact te onderhouden als je ziek bent?
Ja, een werkgever mag je verplichten om bereikbaar te zijn en contact te onderhouden tijdens ziekte, zolang dit redelijk en respectvol gebeurt.
Stel je voor: je bent ziekgemeld en je werkgever vraagt je om tweewekelijks even te bellen om te horen hoe het gaat.
Het onderhouden van contact is een onderdeel van goed verzuimbeleid. De werkgever mag redelijke afspraken maken over hoe vaak en op welke manier er contact is. Dit helpt bij je begeleiding en re-integratie. Jij bent verplicht hieraan mee te werken, maar je werkgever moet rekening houden met jouw situatie en privacy.
Wat doet een re-integratiebureau?
In de basis is de taak van een re-integratiebureau om werknemers en werkgevers te ondersteunen bij terugkeer naar werk of bij het vinden van passend ander werk.
Stel je voor: je kunt niet meer terug naar je oude functie. Een re-integratiebureau helpt je met het opstellen van een duidelijk persoonsprofiel en de juiste zoekrichting, om zo de kansen in passend werk te vinden. Je wordt geholpen bij het vinden van geschikte vacatures, het omgaan met het sollicitatieproces en je zal indien van toepassing begeleid worden bij het wennen aan nieuw werk.
Een re-integratiebureau wordt vaak ingeschakeld als terugkeer naar het eigen werk misschien niet meer mogelijk is. Het doel is duurzaam werk vinden dat past bij jouw situatie.
Heb je vragen naar aanleiding van een artikel of wil je meer weten over onze dienstverlening?
Direct contact
Bij VDHC Werkadvies staan we voor je klaar om al je vragen over het re-integratietraject te beantwoorden. We zijn een kleinschalige organisatie waar persoonlijk en direct contact voorop staat. Geen ingewikkelde processen, maar heldere uitleg en begeleiding op maat. Neem vandaag nog contact met ons op!
Bel mij terug
Vul je naam en telefoonnummer in en één van onze specialisten neemt zo spoedig mogelijk contact met je op!